Claes Maertensz van ’s Gravenmade, geboren in 1533

 

Hij werd ook Claes Maerten van Hillegom genoemd en had zitting in de rechtspraak.[a]

Op de zogenaamde nominatie, een lijst opgesteld tussen 1616 en 1620 van alle volwassen welgeboren mannen die voor de rechtspraak opgeroepen konden worden, komt Claes Maerten voor. [b]

 

In 1591 verhuisde Claes Maerten van Hillegom naar de Zilk en had een boerderij grenzend aan de Grote Zilker duinen. [c] Waar nu (1985) aan de Zilkerduinweg op nummer 300 de familie Duindam woont stond toen de boerderij van Claes Maerten. [d]

 

Op 31 mei 1591 verkreeg Claes Maerten de Zilker duinen (ter grootte van 52 morgen [e]) in eeuwig durende erfpacht voor 120 Carolus guldens per jaar. Hij werd zo een duinmeier (beheerder van de duinen) en had zo de leiding verkregen over de verdere verpachting. [f] Zijn voorganger kreeg als afkoopsom 150 gulden en honderd koppels levende konijnen. Die waren er toch zat ! Aan de eigenaar van de duinen moest nog eenmalig 900 gulden en jaarlijks ruim veertig gulden betaal worden. Alles bij elkaar best wel veel geld. Nu de duinen in handen zijn van Claes Maerten sloot hij op 20 december 1592 en de volgende dagen met de andere Zilker ‘’gemene buren’’ een vereenkomst, waarbij zij ieder voor een zeker deel de erfpacht voor hun rekening nemen. Het ging om het gedeelte van het duin waaraan hun woning lag. De minder draagkrachtigen werden door de overige buren van deze pacht vrijgehouden. Voor zichzelf nam Claes Maerten een tiende van het duin, waarvan hij kort daarop weer een vierde deel uitgaf aan de H. Geestarmenmeester van Hillegom.

Om alles naar wens te laten verlopen moesten er natuurlijk door de buren onderling wat regels worden opgesteld. Zo komen ze overeen, dat ze alle profijten die van de duinen zullen komen naar gelang hun aandeel zullen delen. Dat betrof bij voorbeeld het verpachten van ‘’het konijnen’’ d.w.z. het recht om konijnen te mogen vangen, het planten van elst en het zaaien van koren. Verder zal eenieder uit dezer duinen voor zijn land liggend zoveel zand mogen halen als nodig is om zijn land te verbeteren, zonder toestemming te vragen. Tenminste wanneer de andere buren daar maar geen schade van ondervonden.

In 1632 stellen de ‘’gezamenlijke buren’’ een ordonnantie op. Waaraan de pachter die het recht pacht om konijnen te vangen zich zal moeten houden. Zo zal hij met Kerstmis al de ‘’buren’’ een paar konijnen moeten geven en bij het betalen van de pacht ook nog een half vat best bier. Toch wel een gezellige boel daar in de Zilk, konijnenboutje en een pilsje erbij.  [g]

 

De grafzerk van Albertgen Cornelisdr, zijn tweede vrouw, krijgt een plaats in de Sint Maartenskerk in Hillegom.  [h]

 

[i] In 1592 was Klaas Maartenszn. samen met Gerrit Gerritszn. eigenaar en gebruiker van 5 morgen 100 roeden land in Hillegom.

In 1592 was Klaas Maartenszn. samen met Louris Willemszn. eigenaar en gebruiker van 5 morgen 100 roeden land in Hillegom.

In 1592 was Klaas Maartenszn. samen met Adam Michielszn. eigenaar en gebruiker van 6 morgen 300 roeden land in Hillegom.

In 1592 was Klaas Maartenszn. [Schrama] eigenaar en gebruiker van 4 stukken land in Hillegom ter grootte van 1 morgen, 3 morgen 300 roeden, 2 morgen 300 roeden en 150 roeden.

 

[j] 22-6-1623. Claes Maertenszn. van ‘s-Gravenma voor de helft, Neeltje Jacobsdr. (Leth) wede Adriaen Maertenszn. van ‘s-Gravenma met Maerten Adriaenszn. haar zoon en gekoren voogd voor de helft verkopen Floris Corneliszn. van Immerseel 3 morgen land gelegen bij de Delff, belend ZO de vaart, ZW juffr. Anna van Woerden en NW en NO Claes Maertenszn. voorsz. voor 500 KG.

 

 

[k] Op 9-11-1623 verkoopt Claes Maertenszn. van ‘s-Gravenma  aan Cornelis Louriszn. en Dirck Louriszn. broers elk de helft van 8 morgen land genaamd Jan Vissers veen gelegen aan de Corte Sillick, belend NO Cornelis Louriszn. , ZO de watering, ZW Willem Janszn. van Velsen en NW de Corte Sillick, belast met 8 st 4 p per jr houtvesters erfhuur, voor 1900 KG.

 

 


[a] Bron : Rode Kwartierstaat Adri Schrama ter gelegenheid van 25-jarig

                                                                       jubileum (aangeboden door 5 vrienden), CBG

[b] Bron :Liber Amicorum ter gelegenheid 25-jarig jubileum  Adri Schrama, Bangkok

                                                                                                                      (van 5 vrienden), CBG

[c] Op blz 49 van het boek ‘’Hillegomse Geschiedenissen’’ door A.M.Hulkenberg staat een kaart van ‘’de duinen ofte wildernisse genaamt de Zillick’’ in mei 1591 gemaakt door Mr. Pieter Bruinissen, gezworen landmeter van Rijnland en Kennemerland, aanwezig in het G.A. Hillegom, Arch. heerlijkheid De Zilk, nr. 200-213.

[d] Bron :Gezichten in de Bloembollenstreek, A.M. Hulkenberg

[e] Rijnlandse morgen = 0.8516 hectare

[f] Bron :Gezichten in de Bloembollenstreek, A.M. Hulkenberg

[g] Bron : Hillegomse Geschiedenissen, A.M.Hulkenberg

[h] Bron : Rode Kwartierstaat Adri Schrama ter gelegenheid van 25-jarig jubileum

 (aangeboden door 5 vrienden), CBG

[i] Bron : OAR, inv. nr. 4649, fol. 26, 28, 30, 31 en 35 in Parenteel van Floris Lourisz (M van Bourgondien)

[j] Bron : Oud Rechterlijk Archief Noordwijkerhout, 1612-1624, Transporten, hypotheken, schuldbrieven, inv. nr. 477

[k] Bron : Oud Rechterlijk Archief Noordwijkerhout, 1612-1619, Transporten, hypotheken, schuldbrieven, inv. nr. 476.